อภิธานศัพท์

อัตราการใช้งาน

นี่คือตัวเลขเดียวที่บอกเจ้าของร้านได้ว่าเดือนที่รู้สึกว่ายุ่งนั้นเต็มจริงหรือไม่ และการรับคนเพิ่มคนต่อไปมีเหตุผลรองรับหรือเปล่า

คำนิยาม

อัตราการใช้งาน (utilisation rate) คือสัดส่วนของเวลาทำงานที่มีอยู่ซึ่งถูกใช้ไปกับการให้บริการจริง คำนวณจากนาทีของทรีตเมนต์หารด้วยนาทีที่จัดเวรพนักงานไว้ อ่านเป็นเปอร์เซ็นต์ ใช้ได้ทั้งระดับทั้งร้าน ระดับสาขา หรือระดับห้องเดียว

ตัวเลขนี้ถามอะไรจริงๆ

ไม่มีอะไรในห้องนวดที่เสียเร็วกว่าชั่วโมงที่ว่างเปล่า เพราะเก็บไว้ขายวันหลังไม่ได้ ลดราคาย้อนหลังไม่ได้ และขายซ้ำสองครั้งไม่ได้ อัตราการใช้งานถามว่าเวลาที่คุณจ่ายเงินไปแล้ว ถูกเปลี่ยนเป็นงานบริการได้มากเท่าไร ตัวเลขนี้ตั้งใจไม่มองราคา จึงตอบคำถามที่ต่างจากรายได้ บางเดือนร้านอาจได้เงินมากขึ้นจากทรีตเมนต์ที่น้อยครั้งแต่แพงกว่า ขณะที่อัตราการใช้งานลดลง ซึ่งหมายความว่าร้านได้เงินต่อชั่วโมงมากขึ้น แต่ยังมีเวลาว่างเหลือขายอีกมาก รายได้บอกว่าเกิดอะไรขึ้น อัตราการใช้งานบอกว่าเหลือที่ว่างอีกเท่าไร

คำนวณทีละขั้น

ตั้งต้นจากนาทีที่จัดเวรพนักงานไว้ และนาทีของทรีตเมนต์ที่ให้บริการจริง หมอนวดสองคนที่จัดเวรวันละเก้าชั่วโมง สัปดาห์ละหกวัน เท่ากับ 6,480 นาทีต่อสัปดาห์ ถ้าทรีตเมนต์ที่บันทึกไว้รวมได้ 4,200 นาที อัตราการใช้งานคือ 4,200 หารด้วย 6,480 หรือราว 65 เปอร์เซ็นต์ ให้ใช้ความยาวของทรีตเมนต์ตามที่กำหนดไว้ ไม่ใช่ช่วงเวลาระหว่างเริ่มกับเลิก เพราะค่านั้นมีอยู่เสมอและเป็นสิ่งที่คุณขายไป และให้นับเวลาที่จัดเวรเป็นรายคน หมอนวดสามคนในกะเก้าชั่วโมงเดียวกันจึงเท่ากับยี่สิบเจ็ดชั่วโมง ไม่ใช่เก้าชั่วโมง

อ่านตัวเลขโดยไม่หลอกตัวเอง

ค่านี้ขยับได้จากสองสาเหตุที่ต่างกันสิ้นเชิง และต้องแก้ด้วยวิธีตรงข้ามกัน คือลูกค้าน้อยเกินไป หรือจัดเวรไว้มากเกินไป ให้ตรวจตารางเวรก่อนจะไปโทษความต้องการของตลาด และให้อ่านอัตราการใช้งานเทียบกับช่วงเวลาก่อนหน้าของร้านตัวเอง ไม่ใช่เทียบกับเกณฑ์จากที่อื่น เพราะคำว่าเต็มขึ้นอยู่กับว่าทรีตเมนต์ของคุณยาวแค่ไหนและต้องใช้เวลาสลับรอบเท่าไร และควรดูที่ระดับทั้งร้านหรือระดับสาขา เพราะถ้านำไปใช้กับคนคนเดียว ส่วนใหญ่มันวัดว่าตารางเวรถูกเขียนมาอย่างไรมากกว่า

ห้องก็มีอัตราการใช้งานของตัวเอง

อัตราการใช้งานของคนกับของห้องตอบคำถามไม่เหมือนกัน สำหรับคน ตัวหารคือนาทีต่อคน หมอนวดสามคนในกะเก้าชั่วโมงจึงให้ยี่สิบเจ็ดชั่วโมง แต่สำหรับห้อง ตัวหารคือเวลาตามนาฬิกา เพราะห้องหนึ่งห้องไม่สามารถถูกใช้งานซ้อนกันสองเท่าได้ เปิดร้านเก้าชั่วโมงก็คือเก้าชั่วโมงห้อง ไม่ว่าตารางเวรจะเขียนไว้อย่างไร การเทียบสองค่านี้จะบอกว่าเพดานอยู่ที่ไหน ถ้าคนใช้งานสูงแต่ห้องใช้งานต่ำ ปัญหาอยู่ที่ตารางเวร ถ้ากลับกัน แสดงว่านัดถัดไปไม่มีที่ให้ทำ และการรับคนเพิ่มจะไม่ช่วย

อัตราการใช้งานใน Thai Clinic App

Thai Clinic App แสดงอัตราการใช้งานบนหน้าสถิติตามช่วงเวลาที่คุณเลือก และวางคู่กับตัวเลขเดียวกันของช่วงเวลาก่อนหน้าทันทีเสมอ ระบบคำนวณจากความยาวตามกำหนดของทรีตเมนต์ที่บันทึกไว้จริง หารด้วยนาทีที่แผนรายสัปดาห์จัดเวรทีมงานไว้ และรายงานทั้งระดับทั้งธุรกิจ หรือแยกตามสาขาในหน้าเปรียบเทียบสาขา เรียงอยู่ข้างรายได้และจำนวนครั้งที่เข้าใช้บริการ ในแพ็กเกจ Business ยังมีอัตราการใช้งานแยกตามห้อง เตียง หรืออุปกรณ์ โดยคิดเทียบกับเวลาตามนาฬิกาและรวมชิ้นที่ไม่มีการจองเลยไว้ด้วย พร้อมแผนที่ความจุตามวันในสัปดาห์และชั่วโมง

คำถามที่พบบ่อย

คำนวณอัตราการใช้งานอย่างไร

เอานาทีของทรีตเมนต์ที่ให้บริการจริงหารด้วยนาทีที่จัดเวรพนักงานไว้ในช่วงเวลาเดียวกัน แล้วอ่านผลเป็นเปอร์เซ็นต์ ทรีตเมนต์ 4,200 นาที เทียบกับเวรที่จัดไว้ 6,480 นาที ได้ราว 65 เปอร์เซ็นต์ เวลาที่จัดเวรนับเป็นรายคน หมอนวดสองคนในวันทำงานเก้าชั่วโมงจึงเท่ากับสิบแปดชั่วโมง

อัตราการใช้งานเท่าไรถือว่าดีสำหรับร้านนวด

ไม่มีตัวเลขเดียวที่ถูกต้องสำหรับทุกร้าน เพราะขึ้นอยู่กับความยาวของทรีตเมนต์ เวลาสลับรอบ และความเผื่อของตารางเวร การเทียบที่ใช้ได้จริงคือเทียบกับช่วงเวลาก่อนหน้าของร้านคุณเอง ถ้าค่าลดลงขณะที่จัดเวรมากขึ้น นั่นคือคำตอบเรื่องกำลังคน ไม่ใช่เรื่องลูกค้า

อัตราการใช้งานกับอัตราการครองห้องต่างกันไหม

สองคำนี้มักใช้สลับกัน แต่การแยกให้ชัดช่วยได้ อัตราการใช้งานของคนวัดนาทีที่ให้บริการเทียบกับนาทีต่อคนที่จัดเวรไว้ ส่วนอัตราการครองห้องวัดว่าห้องถูกใช้ไปเท่าไรของเวลาเปิดร้าน โดยคิดเทียบกับนาฬิกา อย่างแรกเป็นคำถามเรื่องตารางเวร อย่างที่สองเป็นคำถามเรื่องสถานที่

เลิกเดาว่าเดือนนี้เต็มแค่ไหน